Tấm nền màn hình TN, VA và IPS là gì? So sánh

Đối với những bạn đang tìm cho mình một màn hình chất lượng, có lẽ các tấm nền như IPS, VA và TN là một trong những tấm nền phổ biến được giới thiệu trên các màn hình hiện nay, vậy khi nghe người tư vấn chúng nói về điều này thì chúng ta cần biết gì, ưu và nhược điểm của chúng ra sao. Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về các loại tấm nền phổ biến này để có được sự lựa chọn phù hợp cho từng nhu cầu sử dụng khác nhau.

Tấm nền TN là gì?

Màn hình TN (Twisted Nematic), đây là màn hình sử dụng cấu trúc tinh thể và đã xuất hiện trên thị trường từ khá lâu. Tấm nền này được sử dụng rất phổ biến hiện nay, đặc biệt là trong lĩnh vực màn hình quảng cáo dành cho những loại màn hình được hỗ trợ tính năng cảm ứng.

Ưu điểm:

Giá thành rẻ Tấm nền có tốc độ phản hồi nhanh, có thể đạt 1 ms Màn hình TN còn cho phép hiển thị hình ảnh với tần số quét cao, có thể lên đến 240 Hz.

Nhược điểm:

Góc nhìn hẹp, tức là hình ảnh sẽ bị biến sắc, trở nên nhạt và khó thấy hơn nếu như người dùng không nhìn theo hướng trực diện.

Tấn Nền Màn Hình Ips Tn

Tấm nền IPS là gì?

Màn hình IPS (In-Plane Switching) là công nghệ đang được ưa chuộng nhất trên thị trường, sử dụng rộng rãi trên các thiết bị màn hình phổ biến hiện nay như: màn hình TV, màn hình điện thoại thông minh, màn hình máy vi tính,… Nó được sản xuất chủ yếu để khắc phục những hạn chế từ tấm nền TN, IPS đem lại cho bạn màu sắc hiển thị sống động với góc nhìn đa dạng.

Ưu điểm:

Màn hình IPS tái hiện hình ảnh rõ ràng, màu sắc chính xác với góc nhìn rộng lên đến 178 độ. Khi bạn chạm tay vào màn hình sở hữu tấm nền IPS, hiện tượng lóe sáng, xuất hiện các điểm ảnh sẽ không xảy ra. Điều đó chứng tỏ tấm nền IPS mang độ bền hơn hẳn so với các loại tấm nền khác. Khi nhìn ở góc hẹp hoặc rộng hơn thì chất lượng hình ảnh và màu sắc hiển thị không bị thay đổi nhiều.

Nhược điểm:

Tỏa nhiệt nhiều do sử dụng đèn nền hắt sáng, vì thế tốn năng lượng hơn 15% so với màn hình TN.

Tấn Nền Va

Tấm nền VA là gì?

VA – được viết tắt từ Vertical Alignment, được coi là một cảm hứng từ sự kết hợp giữa tấm nền IPS và tấm nền TN. Tấm nền VA sở hữu khả năng hiển thị màu sắc ở mức giữa khi so với TN và IPS (tức là tốt hơn TN nhưng lại không bằng IPS).

Ưu điểm:

Tấm nền VA có tỷ lệ tương phản cao, tái tạo màu sắc tốt và góc nhìn rộng (gần như IPS) Tấm nền VA có khả năng hiện thị màu đen rất tốt Giá cả phải chăng.

Nhược điểm:

Tuổi thọ không được kéo dài, màu sắc có thể bị thay đổi theo thời gian. Ngoài ra, thời gian phản ứng của tấm nền VA còn chậm, hình ảnh dễ dàng bị mờ khi chuyển động.

Màn hình tương tác thông minh Maxhub
1 thiết bị sử dụng tấm nền VA

So sánh chi tiết 3 loại tấm nền

Góc nhìn

Cho đến nay, sự khác biệt lớn nhất giữa ba công nghệ là ở góc nhìn. Tấm nền TN có góc nhìn yếu nhất, với sự thay đổi đáng kể về màu sắc và độ tương phản theo cả chiều ngang và đặc biệt là chiều dọc. Thông thường, góc nhìn được đánh giá là 170/160 nhưng trên thực tế, bạn sẽ nhận được sự thay đổi khá tệ khi xem ở bất kỳ đâu ngoại trừ vùng trung tâm. những tấm nền TN cao cấp hơn sẽ cải thiện tốt hơn một chút nhưng nhìn chung đây là một điểm yếu lớn của TN.

Tấm nền VA và IPS đều có góc nhìn tốt hơn đáng kể, trong đó IPS là có góc nhìn tốt nhất. Xếp hạng góc nhìn 178/178 là sự phản ánh thực tế những gì bạn có thể mong đợi với IPS, bạn sẽ không bị thay đổi nhiều về màu sắc hoặc độ tương phản từ bất kỳ góc độ nào. VA tốt về mặt này nhưng không tốt bằng IPS, chủ yếu là do sự thay đổi độ tương phản ở các góc ngoài trung tâm. Với VA và đặc biệt là TN có một số thay đổi về màu sắc và độ tương phản khi xem ở các góc độ, chúng không phù hợp lắm với công việc chuyên môn quan trọng về màu sắc như tấm nền IPS, đó là lý do tại sao bạn thấy hầu hết các màn hình chuyên nghiệp đều sử dụng công nghệ IPS.

Độ sáng và độ tương phản

Về độ sáng, không có sự khác biệt giữa các công nghệ vì đèn nền, thứ quyết định độ sáng, tách biệt với bảng tinh thể lỏng. Tuy nhiên, có sự khác biệt đáng kể về tỷ lệ tương phản và đây là lý do mà hầu hết mọi người đều xem xét khi xác định loại bảng điều khiển nào họ muốn. Cả hai tấm nền TN và IPS đều có tỷ lệ tương phản khoảng 1000: 1, mặc dù trong thử nghiệm của tôi, tôi đã ghi nhận được một số điểm khác biệt. Các tấm nền TN có xu hướng có tỷ lệ tương phản thấp nhất khi được hiệu chỉnh, với tấm nền cấp thấp nằm trong khoảng 700: 1 đến 900: 1 và các tấm tốt đẩy lên đến mốc 1000: 1 đó. IPS có phạm vi lớn hơn, tôi đã thấy một số thấp đến 700: 1 như TN, tuy nhiên loại tốt nhất có xu hướng đẩy lên cao hơn TN, với 1200: 1 là phạm vi trên cho màn hình máy tính để bàn và một số màn hình máy tính xách tay đạt cao tới 1500: 1.

Mặc dù vậy, cả TN và IPS đều không đạt được phạm vi của VA. Các tấm nền VA ở cấp độ đầu vào bắt đầu với tỷ lệ tương phản 2000: 1 từ những tấm mà chúng tôi đã thử nghiệm, với mức tốt nhất dễ dàng vượt quá 4500: 1, mặc dù 3000: 1 là con số điển hình cho hầu hết các màn hình.

TV thường sử dụng tấm nền VA và ở đó tỷ lệ tương phản có thể cao hơn. Không có gì lạ khi lên đến hơn 6000: 1. Vì vậy, nếu bạn muốn có màu đen sâu và tỷ lệ tương phản cao, bạn sẽ cần phải sử dụng VA.

Trong khi các tấm nền IPS có xu hướng là điểm trung bình cho độ tương phản, chúng bị hiện tượng gọi là “IPS glow”, tức là hiện tượng phát sáng trắng rõ ràng khi xem hình ảnh tối ở một góc. Các tấm nền tốt nhất thể hiện ánh sáng tối thiểu nhưng nó vẫn là một vấn đề trên tất cả các màn hình loại này.

Chất lượng màu sắc

Chất lượng màu sắc là một sự khác biệt mà nhiều người cho rằng giữa màn hình TN và các tấm nền hiển thị khác nói riêng. Và điều này có thể được chia thành hai loại: độ sâu màu hoặc độ sâu bit và gam màu.

Về cả hai khía cạnh này, các tấm TN có xu hướng rơi vào xếp hạng dưới cùng của thang đo. Nhiều màn hình TN, đặc biệt là các sản phẩm tầm trung, chỉ có 6 bit nguyên bản và sử dụng điều khiển tốc độ khung hình, còn được gọi là FRC hoặc phối màu, để đạt được đầu ra 8 bit tiêu chuẩn. Các tấm nền 6 bit dễ bị dải màu, trong khi các tấm nền 8 bit nguyên bản có độ chuyển màu mượt mà hơn và do đó màu sắc xuất ra tốt hơn.

Không phải tất cả các tấm TN đều là 6-bit. TN đầu cuối là bản gốc 8-bit, nhưng có thể nói rằng hầu hết các TN sẽ chỉ là bản gốc 6-bit, thậm chí ngày nay. Nếu bạn đang theo đuổi màn hình 8-bit nguyên bản, bạn sẽ cần phải sử dụng IPS hoặc VA, nơi nhiều tấm nền khác có 8-bit nguyên bản.

Mặc dù vẫn có các tấm nền IPS và VA 6-bit, nhưng hầu hết các tùy chọn từ tầm trung đến cao cấp đều là 8-bit.

Đối với bản gốc thực 10-bit, thông thường bạn sẽ cần tìm một tấm nền IPS, tạo nên phần lớn các bảng 10-bit gốc. Một số tấm VA có thể làm điều đó, nhưng chúng rất hiếm. Hầu hết các màn hình bạn mua được nói rằng là 10-bit, thực tế là 8-bit + FRC, chỉ với những màn hình chuyên nghiệp cao cấp mới cung cấp trải nghiệm 10-bit nguyên bản.

Gam màu

Đây là một lĩnh vực khác mà VA và IPS mang đến trải nghiệm vượt trội. Các tấm nền TN tốt nhất có xu hướng bị giới hạn ở sRGB, hoặc trong trường hợp các tấm nền cấp thấp nhất, thậm chí không bao gồm toàn bộ gam sRGB. Các tấm nền TN có gam màu rộng có tồn tại, nhưng chúng rất hiếm.

Các bảng VA thường bắt đầu với mức độ phủ sRGB đầy đủ là tối thiểu và tùy thuộc vào tấm nền có thể đẩy cao hơn. Các VA sử dụng màn chấm lượng tử, thường của Samsung, cung cấp gam màu cao hơn, khoảng 125% sRGB hoặc 90% DCI-P3. Hầu hết các màn hình VA gam màu rộng mà tôi đã thử nghiệm rơi vào khoảng độ phủ DCI-P3 từ 85 đến 90%, đây là một kết quả tốt, mặc dù loại tốt nhất có thể đạt tới 95% hoặc cao hơn.

Với tấm nền IPS, có sự khác biệt lớn nhất. Màn hình IPS tầm trung mang đến độ phủ 95% sRGB hoặc ít hơn, trong khi đa số đều rơi vào vùng phủ sRGB đầy đủ. Với các màn hình cao cấp, thường dành cho người dùng chuyên nghiệp, không có gì lạ khi thấy toàn bộ phạm vi được phủ DCI-P3 và Adobe RGB. Trong số tất cả các màn hình IPS gam màu rộng mà tôi đã thử nghiệm, độ phủ DCI-P3 thấp nhất mà tôi thấy là 93%, với hơn 95% là một con số điển hình. Điều này làm cho IPS trở thành công nghệ tốt nhất về gam màu rộng.

Tần số quét

Trong suốt phần lớn bài đánh giá này từ đầu đến giờ tôi đã nói về TN là công nghệ tồi tệ nhất trong ba công nghệ. Cho đến nay, nó có khả năng tái tạo màu sắc, tỷ lệ tương phản và góc nhìn kém nhất. Nhưng nó có một lợi thế quan trọng, và đó là tần số quét hay còn gọi là thời gian làm mới hình ảnh. Tấm nền TN trước đây là tốt nhất cho cả tốc độ làm mới và thời gian phản hồi, tuy nhiên xu hướng đó đang dần thay đổi theo hướng tốt hơn.

Cách đây không lâu, chúng tôi đã tranh luận rằng chỉ với tấm nền TN, nó có thể đạt 240 Hz , làm như vậy ở 1080p và sau đó lên đến 1440p. Tuy nhiên, gần đây nhất, chúng tôi đã thấy màn hình IPS đạt mức cao nhất từ ​​trước đến nay đối với màn hình chơi game ở mức 360Hz, một con số rất thuyết phục. Tôi chắc chắn rằng các màn hình khác sẽ làm theo nhưng khi viết bài, Asus ROG Swift PG259QN có thể mang đến cả thời gian phản hồi nhanh nhất và trải nghiệm màu sắc chính xác khi sử dụng tấm nền IPS.

Các màn hình phổ thông hơn sử dụng tấm nền IPS có xu hướng dao động từ 60Hz lên đến 165 Hz và 240 Hz tùy thuộc vào thị trường mà chúng hướng đến. Hiện tại, tấm nền VA đạt khoảng 240 Hz.

Hầu hết các màn hình IPS, đặc biệt là các tùy chọn cao cấp cho người dùng chuyên nghiệp, cũng như các màn hình văn phòng cấp thấp, đều là 60 hoặc 75 Hz. Trong khi đó, một số lượng lớn hơn đáng kể các tấm nền VA trên nhiều kích thước và độ phân giải hơn có khả năng làm mới cao, trong khi điểm thu hút lớn nhất của TN là khả năng làm mới hình ảnh siêu cao.

Thời gian phản hồi

Một vấn đề quan trọng khác là thời gian phản hồi, điều này chi phối mức độ bóng mờ, nhòe và độ rõ nét tổng thể của tấm nền. Các tấm nền IPS và VA ban đầu rất chậm, tuy nhiên điều này đã được cải thiện rất nhiều với các tấm nền hiện đại, vì vậy sự khác biệt giữa ba công nghệ không còn rõ rệt như trước đây. TN vẫn giữ lợi thế ở đây.

Hầu hết các tấm nền TN có thời gian chuyển đổi được đánh giá là 1ms, hoặc thậm chí thấp hơn với một số bản phát hành gần đây. Mức trung bình từ xám đến xám thực tế mà chúng tôi đo được đối với tấm nền TN có xu hướng nằm trong khoảng 2-3 ms, điều này làm cho TN trở thành công nghệ tấm nền có tốc độ phản hồi nhanh nhất.

Tấm nền IPS đứng sau về tốc độ phản hồi, mặc dù có xu hướng giống như trường hợp của IPS, có sự khác biệt lớn giữa loại tốt nhất và kém nhất. Màn hình IPS cao cấp, thường là những màn hình có tốc độ làm mới cao, có thể có thời gian chuyển tiếp nhanh tới 3ms. So với các tấm nền TN tốt nhất, điều này vẫn khiến IPS chậm hơn. Tuy nhiên, các tấm nền IPS cấp thấp hoặc những tấm không có ổ đĩa quá tải nằm gần phạm vi 10ms hơn, trong khi các tùy chọn cấp trung bình có xu hướng chiếm khoảng 5 đến 7 mili giây.

Tấm nền VA luôn là loại có tốc độ chậm nhất trong ba loại, nhưng một lần nữa, màn hình chơi game cao cấp đã và đang thúc đẩy điều này hơn nữa trên mọi thế hệ. Tấm nền VA nhanh nhất mà tôi đo được cho đến nay có thời gian phản hồi 4ms, rất ấn tượng, mặc dù các con số điển hình hơn là từ 8 đến 10 ms đối với màn hình chơi game.

Trong khi nhiều người khó nhận ra sự khác biệt giữa tấm nền 8ms VA và 5ms IPS, tấm nền TN nhìn chung có xu hướng rõ ràng hơn đáng kể trong khả năng phản hồi, nhưng khoảng cách đó đang thu hẹp dần trong những thế hệ tiếp theo. Độ chậm của tấm nền VA cũng hạn chế tốc độ làm mới trong thế giới thực của chúng: tấm nền 144 Hz chỉ quản lý thời gian phản hồi 9ms, thực sự mang lại hình ảnh tương đương nhất với tấm nền 110 Hz. Trong khi hầu hết các tấm nền IPS 144 Hz có thể chuyển đổi nhanh hơn cửa sổ làm mới 6,94ms, dẫn đến trải nghiệm 144 Hz thực sự.

Tấm nền màn hình nào tốt nhất?

Không có câu trả lời đúng cho công nghệ màn hình nào tốt nhất, bởi vì tất cả đều có điểm mạnh và điểm yếu, đó là lý do tại sao cả ba cùng tồn tại trên thị trường ngày nay. Tuy nhiên, nếu bạn muốn đề xuất của tôi, tôi có xu hướng hướng đến khuyến khích sử dụng công nghệ tấm nền VA cho hầu hết người mua, đặc biệt là những người chơi game và những người cần một chiếc màn hình giá rẻ. Các chuyên gia sáng tạo nội dung nên xem xét sử dụng màn hình IPS, trong khi những người muốn một màn hình rẻ hơn hoặc tốc độ làm mới hình ảnh cực cao để chơi những tựa game FPS thì nên chọn TN, mặc dù các sản phẩm tấm nền IPS và VA thế hệ mới nhất cuối cùng cũng ngang bằng hoặc thậm chí đánh bại sản phẩm tấm nền TN.

0913966085